«Άντε στα τσακίδια! Δεν είμαι υπηρετικό προσωπικό». Η εξομολόγηση της 52χρονης Ελένης για τους άνδρες που συναντά μετά τα πενήντα
Η φίλη μου, η Ελένη, ξαναμπαίνει στο παιχνίδι των γνωριμιών μετά από δέκα χρόνια αποχής. Περίμενε πως θα γνωρίσει κάποιον ενδιαφέροντα άνθρωπο, όμως τελικά πήρε δέκα μαθήματα για το πώς λειτουργεί ο κόσμος των ώριμων σχέσεων. Σπόιλερ: καμία σχέση με αυτό που φανταζόμασταν.
Το τηλεφώνημα ήρθε αργά το βράδυ, η φωνή της κουρασμένη αλλά με μια δόση χιούμορ:
Κοίτα, ή έχω τρελή αγάπη για τη μοναξιά, ή αυτοί οι άντρες ζουν στον δικό τους κόσμο! Άλλη εξήγηση δεν υπάρχει.
Φίλες πάνω από είκοσι χρόνια. Η Ελένη ήταν πάντα αυτή που μπορούσε να γελάσει στα δύσκολα και να μην κάνει δράμα. Την έπεισαν οι φίλοι να δοκιμάσει: ήρθε η ώρα, πού ξέρεις, μπορεί να σταθείς τυχερή. Έκανε το βήμα. Σε έξι μήνες, δέκα ραντεβού. Κάθε ένα σαν επεισόδιο κωμικής σειράς, απλά όχι πάντα αστείο.
Πρώτη εντύπωση: Μου κάνεις;
Ξεκίνησαν όλα συνηθισμένα. Μια καφετέρια στην Κηφισιά, κατάλογος, ευγενική συζήτηση. Ο κύριος κοιτούσε το μενού λες και ήταν οικονομική ανάλυση. Τελικά αναστέναξε και λέει:
Ξέρετε, χωρίς μια σωστή φασολάδα δεν μπορώ να ζήσω.
Η Ελένη χαμογέλασε, σκέφτηκε πως είναι αστείο. Όμως η κουβέντα πήγε αλλού. Της είπε πως η πρώην γυναίκα του «ξέχασε πώς να στρώνει τα σεντόνια σωστά» και τώρα χρειάζεται μια γυναίκα «με χέρια και μυαλό καθαρό». Η έμφαση, φυσικά, στα χέρια.
Η Ελένη αναρωτιόταν: από πότε το στρώσιμο του κρεβατιού είναι πρώτο θέμα στο ραντεβού;
Διάλεξη για το τι σημαίνει γυναίκα
Το δεύτερο ραντεβού ξεκίνησε ως φυσιολογική κουβέντα, αλλά γρήγορα έγινε μονόλογος. Ο άντρας εξηγούσε με λεπτομέρειες πώς πρέπει να είναι μια γυναίκα: να στηρίζει, να προσφέρει ζεστασιά, να είναι σοφή και υπομονετική. Ωραία ακούγονταν, αν δεν υπήρχαν τα «ψιλά γράμματα».
Παραπονέθηκε για την υπέρταση, έβγαλε χαρτί με διατροφή, ρώτησε αν μαγειρεύει υγιεινά φαγητά. Έμοιαζε να ψάχνει όχι για σύντροφο, αλλά για νοσοκόμα και μαγείρισσα σε πρόγραμμα βάρδιας.
Μιλούσε για τα συναισθήματα λες και διαβάζει οδηγίες για πλυντήριο, μου μετέφερε γελώντας πικρά η Ελένη. Βήμα-βήμα, χωρίς ψυχή.
Χημεία μηδέν.
Η σοφία που δεν υπάρχει
Η τρίτη ιστορία ξεκίνησε με φράση που η Ελένη δεν θα ξεχάσει:
Μην τσακωθούμε. Στην ηλικία μας, η γυναίκα πρέπει να είναι πιο ώριμη.
Δεν κρατήθηκε:
Και σε τι ακριβώς φαίνεται αυτή η ωριμότητά σας;
Απάντηση αόριστη, αλλά το νόημα σαφές: θέλει ησυχία. Εκείνη την ησυχία που η γυναίκα πάντα συμφωνεί, δεν αμφισβητεί, δημιουργεί θαλπωρή και ποτέ, μα ποτέ, δεν ανακατεύει τα πράγματα. Καμία ισότητα, μόνο «το σωστό».
Η Ελένη κατάλαβε: δεν ήθελε σχέση, ήθελε υποταγή.
Όταν ψάχνεις μάνα, όχι σύντροφο
Ο τέταρτος κύριος το ξεκαθάρισε:
Θέλω φροντίδα. Όπως μικρός. Να με φροντίζουν σαν μάνα.
Άρχισε λεπτομέρειες: ποια πίτα του άρεσε στο δημοτικό, πώς τακτοποιεί τις κάλτσες του, ποια παντόφλα είναι η πιο βολική. Και το έλεγε σοβαρά.
Η Ελένη το άκουγε και σκεφτόταν: δεν ζητάει γυναίκα, ζητάει υπηρεσία παιδικών αναμνήσεων κατ οίκον.
Συνέντευξη, όχι ραντεβού
Το πέμπτο ραντεβού ήταν σαν συνέντευξη δουλειάς. Μεθοδικές ερωτήσεις:
Αρρωσταίνετε συχνά;
Οι γονείς σας μένουν κοντά;
Τα οικονομικά σας είναι σταθερά;
Η Ελένη μου το διηγιόταν με χαμόγελο, αλλά πίσω από αυτό υπήρχε κούραση. Το «ποια είσαι σαν άνθρωπος;» είχε γίνει «τι προσφέρεις;». Δεν ήταν γνωριμίες. Ήταν έλεγχος προδιαγραφών.
Τι τρέχει με αυτούς τους άντρες;
Μετά το δέκατο ραντεβού, μου τηλεφώνησε κι είπε απλά:
Δεν θέλουν σχέση. Ψάχνουν σέρβις με αξιοπιστία. Τίποτα άλλο.
Δεν είχε θυμό ή παράπονο πια. Μόνο διαπίστωση.
Οι άντρες μεγάλης ηλικίας φοβούνται τη μοναξιά, αλλά περισσότερο φοβούνται τις αλλαγές. Θέλουν βεβαιότητες, άνεση. Να έχουν συνοδό, μαγείρισσα, ψυχολόγο όλα σε μία. Και να είναι κι ευγνώμων που την «επέλεξαν».
Όταν η Ελένη ρωτούσε:
Κι εγώ τι παίρνω;
Η απάντηση δεν υπήρχε. Μόνο απορία: «Τι εννοείς; Είμαι άντρας! Δεν σου αρκεί;»
Είναι όλοι έτσι; Υπάρχει ελπίδα;
Η Ελένη το έλεγε συχνά:
Ξέρω πως δεν είναι όλοι οι άντρες ίδιοι. Υπάρχουν έξυπνοι, ενδιαφέροντες, με ουσία. Αλλά αυτοί έχουν ήδη βρει το ταίρι τους. Είναι δεσμευμένοι.
Δεν έχασε την ελπίδα. Απλώς άλλαξε η ίδια. Έγινε πιο προστατευτική προς τον εαυτό της και τα όριά της.
Έχει τώρα έναν απλό κανόνα: Καμία υπηρετική συμπεριφορά. Καμία έκπτωση στην αξιοπρέπεια. Καμία προσπάθεια να ικανοποιήσει προσδοκίες που δεν της ταιριάζουν.
Ακόμη γελάει με τα «καμάρια με τις τρελές απαιτήσεις», όμως στο γέλιο της πλέον υπάρχει σιγουριά. Δεν θα ζήσει ξένη ζωή μόνο και μόνο για μια ψευδαίσθηση οικειότητας.
Τι μένει τελικά;
Δέκα ραντεβού δεν είναι αποτυχία. Είναι μάθημα να διαλέγεις. Πρώτα απ όλα, να διαλέγεις τον εαυτό σου.
Η Ελένη κατάλαβε το σημαντικότερο: η ελευθερία να είσαι ο εαυτός σου αξίζει πιο πολύ από μια σχέση που βασίζεται σε μονόπλευρη εξυπηρέτηση.
Η αγάπη δεν μετριέται με πρόγραμμα. Έρχεται όταν ξέρεις πια καλά ότι δεν δέχεσαι τίποτα λιγότερο από σεβασμό, ενδιαφέρον, αμοιβαιότητα.
Ήρθε η στιγμή να μάθουμε να διαλέγουμε αλλιώς. Και να μην δεχόμαστε ρόλο υπηρέτριας σε καμία ηλικία.
